İran ve ABD Cenevre’de Müzakere İçin Bir Araya Geliyor
Bugün Cenevre’de ikinci tur müzakereler kapsamında ABD ve İran bir araya gelecek. İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, İran devlet televizyonuna göre, pazartesi günü Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Genel Direktörü Rafael Mariano Grossi ile bir görüşme gerçekleştirdi. Salı günü ise ABD Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile dolaylı görüşmeler yapacağı ve bu görüşmelerde sunacağı “önerileri” ele aldığı bildirildi. Jared Kushner’ın Witkoff ile birlikte ABD delegasyonuna liderlik etmesi bekleniyor.
ABD Dışişleri Bakanı’ndan Umut Verici Açıklamalar
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Tahran ve Washington’un uzun süredir devam eden çatışma ve düşmanlıkları aşarak nihayetinde bir anlaşmaya ulaşabileceği konusunda “umutlu” olduğunu belirtti. Rubio, “İran ile gerçek bir anlaşma yapmak herkes için oldukça zor, çünkü muhatap olduğumuz kişiler jeopolitik değil, teolojik kararlar veren radikal din adamları. Ancak gelişmeleri göreceğiz. Umarım olumlu bir sonuç çıkar. Hepimiz bunun gerçekleşmesini bekliyoruz” şeklinde ifade etti.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın nükleer programını kısıtlayan bir anlaşmayı kabul etmemesi durumunda İran’a karşı askeri bir müdahalede bulunma tehdidinde bulundu. Diğer yandan, İran’ın yarı resmi haber ajansı Tasnim’e göre, İslam Devrim Muhafızları, pazartesi günü Hürmüz Boğazı çevresinde tatbikatlar gerçekleştirdi. Bu tatbikatların, stratejik su yolunun “akıllı kontrolü” ile potansiyel güvenlik tehditlerine “hızlı, kararlı ve kapsamlı bir yanıt” verme amacı taşıdığı bildirildi.
Riskler ve Beklentiler
Economics’in Cenevre merkezli Orta Doğu Jeoekonomi Sorumlusu Dina Esfandiary, bugünkü müzakerelerde risklerin yüksek olduğunu ifade etti. Görüşmelerin başarısız olması halinde Trump’ın İran’a hava saldırıları düzenlemek için “devasa donanmasını” seferber edebileceği ve bu durumun bölgedeki gerginliğin daha da artmasına yol açabileceği tahmin edilmektedir. Esfandiary, “Anahtar mesele zenginleştirme olacak: İran’ın bazı yerli zenginleştirme kapasitelerinin korunmasına izin verilecek mi? ABD yetkilileri bu konuda belirsiz. Ancak İran kesin: zenginleştirme olmazsa anlaşma da olmayacak. Yine de yaratıcı çözümler bulunabilir; İran, geçen haziran ayındaki çatışmanın ardından nükleer altyapısını yeniden inşa etmeye çalışırken zenginleştirme şu anda askıda. İranlı yetkililerin bu askıya alma süresini uzatmayı teklif ettikleri bildirilmektedir” dedi.
