Rusya'dan Akademik Seyahat Uyarısı
Rusya'nın Bilim ve Yükseköğretim Bakanlığı, akademisyenlerin "dost olmayan" ülkelerle yapacağı yurtdışı seyahatlerin daha titiz bir şekilde gözden geçirilmesini önerdi.
Bu uyarının temelinde, Aralık ayında Polonya’da Ukrayna'nın talebiyle gözaltına alınan arkeolog Aleksandr Butyagin olayı yatıyor. Üniversitelere ve araştırma kurumlarına gönderilen yazıda, bu ülkelere yönelik davetlerin olası siyasi tehlikeler açısından değerlendirilmesi ve gerekli durumlarda bakanlıkla irtibat kurulması talep ediliyor.
Dost Olmayan Ülkeler Listesi
Rusya hükümetinin “dost olmayan ülkeler” listesinde, çoğunluğu Avrupa Birliği, NATO veya G7 üyesi olan 49 ülke yer almakta. Singapur, Güney Kore ve Japonya da bu listeye dahil edilirken, NATO üyesi olmasına rağmen Türkiye bu kategoride yer almıyor. Akademik çevrelerden edinilen bilgilere göre, bazı federal üniversiteler, 2026 baharı için planlanan yurtdışı seyahatleri şimdiden iptal etti.
Son zamanlarda akademik ilişkiler, Türkiye'nin yanı sıra Suudi Arabistan ve İran gibi ülkelere yönlendirilmeye başlandı.
Butyagin Olayının Etkileri
Vedomosti'ye konuşan kaynaklar, Butyagin olayıyla birlikte zaten kısıtlı olan uluslararası bilimsel işbirliğinin daha da zorlaştığını ifade ediyor. Bazı Rus akademisyenler, Ukrayna’daki özel askeri operasyonla ilgili herhangi bir siyasi duruş sergilememiş olsalar bile Batı ülkelerinde siyasi gerekçelerle gözaltına alınma korkusunu yaşıyor. Bu nedenle son dönemlerde akademik ilişkilerin Türkiye, Suudi Arabistan ve İran gibi ülkelere kaydırıldığı belirtiliyor.
Butyagin, 1999 yılından bu yana Kırım’daki Mirmeki antik kentinde kazı çalışmaları yapıyordu. Polonya’da tutuklanan bilim insanı hakkında Ukrayna tarafından iade talebi bulunmakta. Kiev, Butyagin’i izinsiz kazı yapmakla suçluyor ve Ukrayna’da beş yıla kadar hapis cezası riski bulunduğu bildiriliyor.