Türkiye’nin yakın tarihine en acı olaylardan biri olarak geçen Sivas Madımak Oteli Katliamı, 2 Temmuz 1993 tarihinde meydana geldi. Aradan yıllar geçmesine rağmen kamuoyunda en çok aranan sorular hâlâ aynı: Madımak Oteli neden yakıldı, kim yaktı, kaç kişi öldü, olayın arka planında ne vardı ve sonrasında ne oldu?
Bu haber dosyasında tüm bu soruların yanıtlarını kronolojik ve detaylı şekilde bulabilirsiniz.
Madımak Oteli olayı nedir
2 Temmuz 1993’te, Sivas’ta düzenlenen Pir Sultan Abdal Kültür Derneği tarafından organize edilen kültür etkinlikleri sırasında büyük bir saldırı yaşandı.
Etkinlik için kente gelen çok sayıda yazar, şair, sanatçı ve düşünür, şehir merkezindeki Madımak Oteli’nde konaklıyordu. Gün içerisinde kentte toplanan kalabalık, akşam saatlerine doğru otelin önünde yoğunlaştı. Saatler süren gerilim sonrası otel ateşe verildi.
Yangın sırasında içeride bulunan 33 aydın ve sanatçı ile 2 otel çalışanı yaşamını yitirdi. Ayrıca olaylar sırasında 2 gösterici de hayatını kaybetti. Toplam can kaybı 37 olarak kayıtlara geçti.
Madımak Oteli neden yakıldı
Olayın temelinde dini ve ideolojik gerilimlerin bulunduğu ifade edilmektedir. Şenliklere katılan isimler arasında yer alan yazar Aziz Nesin, o dönem kamuoyunda tartışmalara neden olan bir isimdi.
Nesin’in, İngiliz-Hintli yazar Salman Rushdie’nin yazdığı ve İslam dünyasında büyük tepki çeken The Satanic Verses adlı romanı Türkçeye çevirmek istemesi, bazı çevreler tarafından provokatif bir girişim olarak görülüyordu.
Cuma namazı çıkışında toplanan kalabalık, önce sloganlar attı, ardından yürüyüşe geçti. Kalabalığın bir kısmı, etkinliğe katılanları ve özellikle Aziz Nesin’i hedef alan söylemler kullandı. Saatler ilerledikçe güvenlik önlemlerinin yetersiz kaldığı eleştirileri yapıldı ve akşam saatlerinde otel ateşe verildi.
Madımak Oteli’ni kim yaktı
Olay, organize bir terör eyleminden ziyade, büyük bir kalabalığın kontrolsüz şekilde şiddete yönelmesi sonucu gerçekleşti. Saldırıya katılan kişiler arasında radikal dini sloganlar atan gruplar bulunduğu tespit edildi.
Olay sonrası açılan davalarda çok sayıda kişi gözaltına alındı ve yargılandı. Mahkeme süreçleri yıllarca sürdü. Bazı sanıklar ağır hapis cezalarına çarptırıldı. Ancak firari sanıklar ve zaman aşımı kararları nedeniyle dava süreci kamuoyunda uzun süre tartışma konusu oldu.
Olay sırasında güvenlik güçleri ne yaptı
En çok tartışılan başlıklardan biri de güvenlik güçlerinin müdahalesi oldu. Saatler boyunca süren kalabalığa rağmen yeterli ve etkili müdahalenin yapılmadığı yönünde eleştiriler dile getirildi. Dönemin yetkilileri ise olayların beklenenden hızlı büyüdüğünü ve kontrolün zor sağlandığını savundu.
Bu konu, hem siyasi hem de toplumsal düzeyde yıllarca tartışıldı.
Kaç kişi hayatını kaybetti
Resmi kayıtlara göre olayda
-
33 sanatçı, yazar ve aydın
-
2 otel çalışanı
-
2 gösterici
olmak üzere toplam 37 kişi yaşamını yitirdi.
Hayatını kaybedenler arasında şairler, halk ozanları, akademisyenler ve genç sanatçılar bulunuyordu. Olay, özellikle Alevi toplumu açısından derin bir travma olarak hafızalara kazındı.
Madımak Oteli bugün ne durumda
Otel binası uzun yıllar farklı amaçlarla kullanıldı. Kamuoyundaki yoğun talepler sonrası bina kamulaştırıldı ve 2014 yılında “Sivas Bilim ve Kültür Merkezi” olarak düzenlendi. Ancak bazı kesimler, binanın “utanç müzesi” olması gerektiğini savunarak mevcut düzenlemeyi yeterli bulmadı.
Sivas Madımak Olayı neden hala gündemde
Sivas Katliamı, Türkiye’de laiklik, ifade özgürlüğü, inanç özgürlüğü ve devletin sorumluluğu gibi konuların tartışılmasında önemli bir dönüm noktası olarak görülüyor.
Her yıl 2 Temmuz’da anma törenleri düzenleniyor. Olay, toplumsal hafızada sadece bir yangın değil, bir linç ve toplu katliam olarak anılıyor.
Sivas Madımak Olayı hakkında en çok aranan sorular
Madımak Oteli neden yakıldı
Kim yaktı
Kaç kişi öldü
Aziz Nesin neden hedef alındı
Dava süreci nasıl sonuçlandı
Otel şimdi ne olarak kullanılıyor
Bu sorular, aradan geçen on yıllara rağmen hâlâ internet aramalarında üst sıralarda yer alıyor.
Sivas’ta 2 Temmuz 1993’te yaşananlar, Türkiye’nin yakın tarihinde derin iz bırakan ve toplumsal barış tartışmalarında önemli bir referans noktası olmaya devam eden bir olay olarak hafızalardaki yerini koruyor.
